Öne çıkan noktalar
İmplantın sallanma durumuyla ilgili dört kritik nokta:
İmplantta hissedilen sallanma çoğu zaman kron veya bağlantı vidası kaynaklıdır ve implantın kaybedildiği anlamına gelmez.
Hareketin hangi parçadan geldiğinin ev ortamında anlaşılması mümkün değildir. Bu ayrım ancak klinik muayene ve röntgen değerlendirmesiyle yapılabilir.
Hekim kontrolüne kadar sallanan taraftan çiğneme yapılmamalı ve gevşeyen parça evde sabitlenmeye çalışılmamalıdır.
İmplant çevresindeki kemik kaybı çoğu zaman ağrısız ilerlediği için düzenli ağız bakımı ve periyodik kontroller implantın uzun ömürlü olmasında belirleyicidir.
İmplantınızda bir hareket hissetmek endişe verici olsa da bu his her zaman implantın kaybedildiği, başarısız olduğu anlamına gelmez. Sallanma bazen yalnızca implantın üzerindeki kronu (kaplamayı) tutan vidanın gevşemesinden kaynaklanır ve hızlı bir müdahaleyle giderilebilir. Bazen de implantı çevreleyen diş eti ve kemik dokusundaki bir sorunun göstergesidir ve kapsamlı bir müdahale adına vakit kaybetmeden değerlendirilmesi gerekir.
Kliniğimiz uzman hekimlerinden Berkcan Sağlam’ın hazırladığı bu rehberde implant sallanmasının ne anlama geldiğini, hangi nedenlerle ortaya çıktığını ve fark ettiğiniz anda neler yapmanız gerektiğini bulabilir, süreçle ilgili detaylı bilgi ve yönlendirme için 0 (551) 531 2102 numaralı telefon ile iletişime geçebilirsiniz.

UZMAN GÖRÜŞÜ
İmplantında hareket hisseden hastalarımızın büyük kısmı ilk başta implantlarını kaybettiklerini düşünerek kliniğimize başvuruyor. Muayenede çoğu zaman sorunun kron ya da bağlantı vidası kaynaklı olduğunu ve kısa bir müdahaleyle giderilebildiğini görüyoruz. Bu noktada belirleyici olan şey zamandır. Gevşek bir parçayla çiğnemeye devam etmek ya da ağrı olmadığı için kontrolü ertelemek basit bir mekanik sorunu implantın kendisini etkileyen bir tabloya dönüştürebilir. Bu nedenle hastalarımıza hareketi fark ettikleri anda bölgeyi zorlamadan bize ulaşmalarını ve implantlarını yalnızca sorun yaşadıklarında değil düzenli kontrollerle takip ettirmelerini öneriyoruz.
Berkcan Sağlam
Uzm. Dt.
İmplantın Sallanması Ne Anlama Gelir?
Kemik başarıyla kaynaşan (osseointegrasyon) sağlıklı bir implantta oynama beklenmez ve bu nedenle hissedilen sallanma, implantın herhangi bir noktasında sorun olduğuna işaret eder. Hareket çoğu zaman implantın üzerindeki kronun ya da onu bağlayan vidanın gevşemesinden kaynaklanır ve kolayca giderilebilir. Diğer taraftan, kemiğin içindeki implant gövdesinin oynaması implantın kemik desteğini kaybettiğini gösterebileceği için daha ciddi bir durumdur ve hekim muayenesi ve sonrasında müdahale geciktirilmemelidir.
İmplant Neden Sallanır?
İmplantın sallanmasının altında yatan nedenleri mekanik ve biyolojik olarak iki grupta incelemek gerekir. İmplantın üst yapısını oluşturan parçalarla ilgili olan mekanik nedenler çoğu zaman basit müdahaleler ile çözülür. İmplantı taşıyan kemik ve diş eti dokusuna işaret eden biyolojik nedenler ise çok daha ciddi bir sorunun varlığına işaret eder. Tüm bu nedenlere detaylarıyla bakacak olursak:
- Çiğneme sırasında oluşan kuvvetler zamanla kronu implanta bağlayan vidayı gevşetebilir ve implant sağlam olsa bile diş oynuyormuş gibi hissedilir.
- Dental yapıştırıcıyla sabitlenen kronlarda yapıştırıcının zamanla etkisini yitirmesi kronun yerinden oynamasına neden olabilir.
- İyileşme döneminde implantın kemikle kaynaşmaması gövdenin hareketli kalmasına yol açar ve bu durum genellikle tedaviden sonraki ilk aylarda fark edilir.
- İmplant çevresinde biriken bakteri plağının yol açtığı peri-implantitis adlı iltihap, ilerledikçe implantı taşıyan kemiği eriterek gövdenin hareketli hale gelmesine neden olabilir.
- Diş sıkma ve gıcırdatma gibi alışkanlıkların yarattığı aşırı kuvvetler hem bağlantı vidalarını gevşetir hem de implant çevresindeki kemiği zorlar.
- İmplantın yerleştirildiği bölgede kemik miktarı veya kalitesinin yetersiz olması implantın ihtiyaç duyduğu desteği almasını engeller.
Bu nedenlerden hangisinin sallanmaya yol açtığı ancak klinik muayene ve röntgen değerlendirmesiyle belirlenebilir. Mekanik bir gevşeme erken fark edildiğinde implanta zarar vermeden giderilebilir fakat ihmal edildiğinde vida kırılmasına ya da çevre dokuların zarar görmesine yol açabilir. Biyolojik nedenlerde ise erken teşhis implantın korunabilme şansını doğrudan etkiler.
İmplantınız Sallanıyorsa İlk Yapmanız Gerekenler
İmplantınızda bir hareket, sallantı fark ettiğinizde hiç vakit kaybetmeden (özellikle şişlik, kötü kokulu akıntı veya kanama eşlik ediyorsa) hekim kontrolüne başvurmanız, bu zaman zarfına kadar da bölgeyi daha fazla zorlamamanız gerekir. Bu süreçte dikkat etmeniz gereken başlıca noktalarsa şöyledir:
- Sallanan implantın bulunduğu taraftan çiğneme yapmayın ve kontrole kadar diğer tarafı kullanarak yumuşak gıdaları tercih edin.
- Hareketli parçayı dilinizle veya parmağınızla sürekli oynatmaktan kaçının.
- Gevşeyen kronu zorla yerine bastırmaya, cımbız ya da pense gibi araçlarla sıkmaya veya evde yapıştırmaya çalışmayın.
- Ağız bakımınıza devam edin ancak implant bölgesini sert hareketlerle değil nazikçe fırçalayın.
- Kron ya da başka bir parça tamamen çıktıysa temiz ve kapalı bir kutuda saklayarak kontrol randevunuza götürün.
- Ağrı kesici sorunun nedenini ortadan kaldırmayacağı için ilaç kullanımına hekiminize danışarak karar verin ve doğrudan antibiyotik kullanmayın.
Burada sıraladığımız önlemler implantı korumaya yardımcı olsa da sorunu tek başına çözmez. Kalıcı çözüm, hareketin kaynağının hekim tarafından belirlenmesi ve buna uygun tedavinin planlanmasıyla mümkündür.
Sallanan İmplantın Tedavisi
Sallanan bir implantın tedavisinde ilk adım, hareketin implant gövdesinden mi yoksa üst yapıdaki parçalardan mı kaynaklandığının belirlenmesidir. Sorun bağlantı vidasındaysa vida özel tork anahtarlarıyla uygun kuvvette yeniden sıkılır, hasar görmüşse değiştirilir. Gevşeyen ya da zarar gören kron yeniden sabitlenebilir veya yenilenebilir. Bu müdahaleler genellikle kısa sürer ve implantın kendisine dokunulmadan tamamlanır.
Sallanmanın nedeni biyolojik olduğunda tedavi, kemik ve diş eti dokusundaki hasarın boyutuna göre planlanır. Erken evrede yakalanan iltihap profesyonel temizlik ve ağız bakımının düzenlenmesiyle kontrol altına alınabilirken ileri kemik kaybında cerrahi tedavi gerekir.
Kemiğin içindeki implant gövdesi belirgin biçimde hareketliyse implant çıkarılır ve bölgenin iyileşmesi beklenir. Uzman hekim değerlendirmesinde amaç her zaman önce implantı korumak, bunun mümkün olmadığı durumlarda ise yeni bir implant için sağlıklı bir zemin hazırlamaktır.
Hangi Durumlar Acil Olarak Değerlendirilir?
İmplant sallanması çoğu zaman aynı gün müdahale gerektiren bir acil durum değildir fakat şişlik, ağrı veya irinli akıntı eşlik ediyorsa ya da kron yutulabilecek kadar gevşemişse kontrol ertelenmemelidir. Yüzde veya boyunda hızla büyüyen şişlik, yutma güçlüğü ve baskı uygulanmasına rağmen durmayan kanama da beklemeden değerlendirilmesi gereken durumlar arasındadır.
Diyabet, Sigara ve Diş Sıkma Durumlarında İmplant
Diyabet, sigara kullanımı ve diş sıkma implant tedavisini engelleyen durumlar değildir fakat implantın başarısını ve uzun ömürlülüğünü doğrudan etkiler. Kan şekeri kontrol altında olan diyabet hastalarında implant tedavisi başarıyla uygulanabilir.
Kontrolsüz diyabet ise yara iyileşmesini geciktirerek implantın kemikle kaynaşmasını zorlaştırır ve implant çevresinde enfeksiyon riskini artırır. Sigara da kan dolaşımını olumsuz etkilediği için hem iyileşme döneminde implantın tutmama ihtimalini hem de ilerleyen yıllarda peri-implantitis riskini yükseltir.
Diş sıkma ve gıcırdatma ise daha çok yukarıda açıkladığımız mekanik sorunlara yol açar. İmplantın üzerine binen tekrarlayan aşırı kuvvetler bağlantı vidalarının gevşemesine, kron ya da bağlantı parçalarının kırılmasına ve çevre kemiğin zorlanmasına neden olabilir.
Bu risk, hekim tarafından hazırlanan gece plağı kullanımıyla büyük ölçüde azaltılabilir. Bu üç durumun da tedavi öncesinde hekimle paylaşılması önemlidir ve kliniğimizde bu hastaların kontrol aralıkları kişiye özel olarak planlanarak implantın sağlığı düzenli ve yakından takip edilir.
İmplantın sallanması kesin bir başarısızlık belirtisi midir?
İmplantın sallanması her durumda başarısız olduğu anlamına gelmez. Klinik gözlemlerimiz neticesinde, hissedilen hareket çoğu zaman kronun, abutmentin veya bağlantı vidasının gevşemesinden kaynaklanır ve bu durumda kemiğin içindeki implant sağlamlığını korur.
Başarısızlıktan söz edilebilmesi için hareketin doğrudan implant gövdesinde olması ve implantın kemikle bağlantısını kaybetmiş olması gerekir. Bu ayrımın yapılması ancak klinik muayene ve röntgen değerlendirmesiyle mümkündür.
Sallanan implanta nasıl müdahale edilir?
Müdahaleden önce sorunun nedenini anlamak gerekir. Hekim önce kronu, abutmenti ve bağlantı vidasını ayrı ayrı kontrol eder, gerekirse üst yapıyı sökerek implant gövdesinin kemik içindeki sağlamlığını değerlendirir.
İmplant çevresindeki diş etinde kanama, akıntı veya çekilme olup olmadığı incelenir ve röntgen yardımıyla kemik seviyesi önceki görüntülerle karşılaştırılır. Kronun çiğneme sırasında fazla yük alıp almadığı da kontrol edildikten sonra elde edilen bulgulara göre vidanın sıkılmasından implantın çıkarılmasına kadar uzanan uygun tedavi planlanır.
Sallanan implant evde sabitlenebilir mi?
Sallanan bir implanta evde asla müdahale edilmemelidir. Kronun yanlış konumda bastırılması veya vidanın uygun olmayan araçlarla sıkılmaya çalışılması implantın iç bağlantısına ve çevre dokulara zarar verebilir. Hareketin kaynağı ancak klinik muayeneyle belirlenebileceği için bu süreçte yapılabilecek en doğru şey bölgeyi zorlamadan hekim kontrolüne başvurmaktır.
Sallanan implant kurtarılabilir mi?
Sallanan bir implantın kurtarılıp kurtarılamayacağı, hareketin nedenine ve hangi parçadan kaynaklandığına bağlıdır. Sorun kron, abutment veya bağlantı vidasındaysa implant gövdesi korunarak yalnızca üst yapının onarımıyla tedavi tamamlanabilir.
İmplant çevresindeki iltihap henüz gövdeyi hareketli hale getirmeden erken evrede yakalanırsa uygun tedaviyle implantın korunması da mümkündür. Kemiğin içindeki implant gövdesi hareketli hale gelmişse implant kemikle bağlantısını kaybetmiş demektir ve kendiliğinden ya da tedaviyle yeniden tutunamayacağı için implantın çıkarılması gerekir.
İmplant sallanması tekrarlar mı?
Sallanmaya yol açan neden ortadan kaldırılmazsa implant sallanması tekrarlayabilir. Bağlantı vidasının sık sık gevşemesi çoğu zaman kronun çiğneme sırasında fazla yük aldığına, parçalar arasında uyum sorunu bulunduğuna ya da diş sıkma alışkanlığına işaret eder ve bu durumda vidanın yalnızca yeniden sıkılması kalıcı çözüm sağlamaz.
Peri-implantitis gibi biyolojik nedenlerde ise ağız hijyeninin yetersiz kalması veya sigara kullanımının sürmesi iltihabın yeniden başlamasına zemin hazırlar. Bu nedenle tedaviden sonra kapanışın ayarlanması, gerekiyorsa gece plağı kullanılması ve düzenli hekim kontrollerinin aksatılmaması sorunun tekrarlama riskini önemli ölçüde azaltır.
Sallanan implant ağrı yapar mı?
Sallanan bir implant ağrı yapabilir fakat her zaman ağrıya neden olmaz. İmplantın kendisi sinir içermez ve hissedilen ağrı genellikle hareketin çevre diş eti ile kemik dokusunda oluşturduğu baskıdan ya da bölgedeki iltihaptan kaynaklanır.
Önemli bir ayrım olarak, enfeksiyona bağlı sallanmalarda çiğneme sırasında artan ağrı, zonklama ve hassasiyet sık görülür. Diğer taraftan implant çevresindeki kemik kaybı bazı kişilerde uzun süre belirgin bir ağrı oluşturmadan ilerleyebileceği için ağrının olmaması sorunun önemsiz olduğu anlamına gelmez.
İmplant çıkarılırsa yerine yenisi yapılabilir mi?
Çıkarılan bir implantın yerine yeni bir implant yapılabilir fakat bunun için öncelikle implantın neden başarısız olduğu belirlenir, bölgedeki enfeksiyon temizlenir ve kemik ile yumuşak dokunun iyileşmesi beklenir.
Buradaki bekleme süresi kemik kaybının boyutuna ve enfeksiyonun varlığına göre birkaç ay arasında değişir ve kemik yetersizse bu süreçte kemik grefti uygulanarak bölge yeni implanta hazırlanır. Kemik ve diş eti dokusunun sağlıklı olduğu bazı durumlarda ise implantın çıkarıldığı seansta yeni bir implant uygulanabilir.
İmplant yıllar sonra sallanabilir mi?
Uzun yıllar sorunsuz kullanılan bir implant da ilerleyen dönemde sallanabilir. Bunun en sık nedenlerinden biri, implant çevresinde biriken bakteri plağının yol açtığı peri-implantitis nedeniyle implantı taşıyan kemiğin zamanla erimesidir.
Yıllar içinde biriken çiğneme kuvvetleri, diş sıkma alışkanlığı ve bağlantı parçalarındaki aşınma da vidaların gevşemesine ve kronun oynamasına neden olabilir. Kemik kaybı çoğu zaman sessiz ilerlediği için implantın uzun ömürlü olmasında düzenli ağız bakımı kadar röntgen takibini de içeren periyodik hekim kontrolleri belirleyici rol oynar.
İmplant takıldıktan sonra hafif oynama normal mi?
İmplant diş kemiğine yerleştirildikten sonraki hiçbir dönemde implant gövdesinde oynama olması normal kabul edilmez. İlk andan itibaren kemik içinde sabit durmalıdır ve iyileşme sürecindeki küçük bir hareket bile kemikle kaynaşmayı olumsuz etkileyebilir.
Bununla birlikte iyileşme döneminde implantın üzerine takılan iyileşme başlığı ya da geçici diş zaman zaman gevşeyebilir ve bu durum implantın başarısız olduğu anlamına gelmez. Hareketin hangi parçadan geldiği evde ayırt edilemeyeceği için tedavinin hangi aşamasında olursa olsun hissedilen her oynama vakit kaybetmeden hekime bildirilmelidir.
İmplantın üstündeki kron sallanıyorsa implant da sallanıyor mudur?
İmplantın üstündeki kronun sallanması implantın da sallandığı anlamına gelmez. Kronun hareketi çoğu zaman onu implanta bağlayan vidanın gevşemesinden, abutmentin yerinden oynamasından ya da kronu sabitleyen yapıştırıcının tutuculuğunu kaybetmesinden kaynaklanır ve bu durumda kemiğin içindeki implant sağlamlığını korur.
Bu tür sorunlar genellikle vidanın yeniden sıkılması ya da kronun yeniden sabitlenmesiyle kısa sürede giderilir. Diğer taraftan gevşek kronla çiğnemeye devam edildiğinde oluşan kuvvetler zamanla implantın kendisini de zorlayabileceği için kontrolün geciktirilmemesi gerekir.


